{"id":661,"date":"2020-09-26T10:49:08","date_gmt":"2020-09-26T08:49:08","guid":{"rendered":"https:\/\/dlaoswiaty.pl\/?page_id=661"},"modified":"2020-11-05T16:51:17","modified_gmt":"2020-11-05T15:51:17","slug":"rownosc-wolnosc-integracja","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/dlaoswiaty.pl\/index.php\/rownosc-wolnosc-integracja\/","title":{"rendered":"R\u00f3wno\u015b\u0107, wolno\u015b\u0107, integracja"},"content":{"rendered":"<p>[et_pb_section fb_built=&#8221;1&#8243; _builder_version=&#8221;3.26.3&#8243; background_color=&#8221;#d6d6d6&#8243; custom_margin=&#8221;-13px||-93px|||&#8221; custom_padding=&#8221;45px||85px||false|false&#8221; top_divider_color=&#8221;#DDDDDD&#8221;][et_pb_row column_structure=&#8221;1_4,3_4&#8243; custom_padding=&#8221;0px||25px|||&#8221; _builder_version=&#8221;3.26.3&#8243; min_height=&#8221;104px&#8221; custom_margin=&#8221;|auto|13px|auto||&#8221;][et_pb_column type=&#8221;1_4&#8243; _builder_version=&#8221;3.26.3&#8243;][et_pb_image src=&#8221;https:\/\/dlaoswiaty.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/09\/jari_lavonen_01.jpg&#8221; _builder_version=&#8221;3.26.3&#8243;][\/et_pb_image][et_pb_text _builder_version=&#8221;3.26.3&#8243; custom_margin=&#8221;-25px|||||&#8221;]<\/p>\n<p><strong><em>prof.\u00a0Jari Lavonen<\/em><\/strong><\/p>\n<p>[\/et_pb_text][\/et_pb_column][et_pb_column type=&#8221;3_4&#8243; _builder_version=&#8221;3.26.3&#8243;][et_pb_text _builder_version=&#8221;3.26.3&#8243; min_height=&#8221;16px&#8221; custom_padding=&#8221;||1px|||&#8221;]<\/p>\n<h1>R\u00f3wno\u015b\u0107, wolno\u015b\u0107, integracja<\/h1>\n<p>[\/et_pb_text][et_pb_text _builder_version=&#8221;3.26.3&#8243; custom_margin=&#8221;-22px|||||&#8221; custom_padding=&#8221;||22px|||&#8221;]<\/p>\n<h4><span style=\"font-size: medium;\">Tajemnica fi\u0144skiego \u201ecudu edukacyjnego\u201d? R\u00f3wne szanse dla wszystkich uczni\u00f3w:<br \/> oboj\u0119tnie, z jakiej pochodz\u0105 rodziny \u2013 zamo\u017cnej czy nie, wykszta\u0142conej czy nie.<\/span><\/h4>\n<p>[\/et_pb_text][et_pb_text _builder_version=&#8221;3.26.3&#8243; text_text_align=&#8221;left&#8221; text_line_height=&#8221;1.6em&#8221; header_text_align=&#8221;left&#8221; header_text_color=&#8221;#000000&#8243; min_height=&#8221;334px&#8221; custom_margin=&#8221;-30px||-3px|||&#8221; custom_padding=&#8221;0px||11px|||&#8221;]<\/p>\n<h5>Fi\u0144ska \u201enowa szko\u0142a\u201d?<\/h5>\n<p>Gdzie kilkoro nauczycieli uczy ca\u0142y rocznik, nie dziel\u0105c uczni\u00f3w na sta\u0142e zespo\u0142y klasowe, lecz na wiele r\u00f3\u017cnych grup<br \/> w zale\u017cno\u015bci od zaj\u0119\u0107 czy przedmiotu? My\u015bla\u0142am, \u017ce to dominuj\u0105cy trend, ale te\u017c okazuje si\u0119, \u017ce na razie tylko eksperyment. Tam, gdzie nauczyciele s\u0105 na to gotowi, mo\u017ce zadzia\u0142a\u0107. Tam, gdzie nie b\u0119d\u0105 si\u0119 w tym dobrze czuli, mo\u017ce wyrz\u0105dzi\u0107 uczniom krzywd\u0119. Nic, co przychodzi z zewn\u0105trz i jest odg\u00f3rnym nakazem, nie b\u0119dzie dobre dla edukacji. W Finlandii stawiamy na autonomi\u0119 nauczycieli i szk\u00f3\u0142 oraz na wolny wyb\u00f3r metod pracy. \u017badnego rozwi\u0105zania nie wdro\u017cymy na si\u0142\u0119.<\/p>\n<h5>Jednak nauczyciele pr\u00f3buj\u0105 innowacji. Je\u015bli s\u0105 obiecuj\u0105ce, czemu ich nie wdro\u017cy\u0107 szerzej?<\/h5>\n<p>Wspieramy nauczycieli w ich pr\u00f3bach, ale to musi polega\u0107 na oddolnej inicjatywie, a nie na nakazach. W badaniach PISA s\u0105 tak\u017ce pytania skierowane do nauczycieli. Na przyk\u0142ad: \u201eCzy pozwalasz uczniom zadawa\u0107 pytania i prowadzi\u0107 w\u0142asne poszukiwania na lekcji?\u201d. Nasi nauczyciele przedmiot\u00f3w \u015bcis\u0142ych rzadko na to pytanie odpowiadali twierdz\u0105co. Trudno by\u0142oby wi\u0119c teraz na nich wszystkich wymusi\u0107 nag\u0142\u0105 zmian\u0119.<\/p>\n<h5>Na czym wi\u0119c polega s\u0142ynna \u201efi\u0144ska droga\u201d, kt\u00f3ra wynios\u0142a Was na czo\u0142\u00f3wki edukacyjnych ranking\u00f3w?<\/h5>\n<p>W czo\u0142\u00f3wce nadal jeste\u015bmy, lecz stracili\u015bmy ju\u017c pierwsz\u0105 pozycj\u0119 w PISA. Wyprzedzi\u0142 nas na przyk\u0142ad Singapur.<br \/> S\u0119k w tym, \u017ce ja bym si\u0119 z Singapurem nie zamieni\u0142, nawet za cen\u0119 tego pierwszego miejsca w PISA. Cho\u0107by dlatego,<br \/> \u017ce tam a\u017c 80% nauczycieli odpowiada twierdz\u0105co na pytanie, czy odczuwaj\u0105 siln\u0105 presj\u0119 ze strony rodzic\u00f3w na wysokie wyniki uczni\u00f3w. I ta presja towarzyszy im stale. A w Finlandii tylko 3% nauczycieli deklaruje takie odczucia. To moim zdaniem dobrze \u015bwiadczy o partnerstwie na linii szko\u0142a\u2013rodzina, jestem z tego dumny i wola\u0142bym to zachowa\u0107.<br \/> W Singapurze du\u017c\u0105 rol\u0119 odgrywaj\u0105 tak\u017ce kontrola\u00a0i konkurencja, wspomagane przez ci\u0119\u017ckie testy narodowe. W Finlandii tego nie lubimy i nie robimy. Wolimy da\u0107 nauczycielom du\u017co autonomii, a lokalnym samorz\u0105dom powierzy\u0107 kluczowe decyzje w sprawach edukacji. Nie ma nalot\u00f3w instytucji pa\u0144stwowych na szko\u0142y, wybieramy zaufanie i wolimy wspiera\u0107 profesjonalizm nauczycieli, ni\u017c poddawa\u0107 ich kontroli. Dla wielu fi\u0144skich pedagog\u00f3w rankingi nie maj\u0105 wi\u0119c \u017cadnego znaczenia, r\u00f3wnie\u017c dla mnie si\u0119 nie licz\u0105.<\/p>\n<h5>A co si\u0119 liczy?<\/h5>\n<p>Utrzymanie wszystkich szk\u00f3\u0142 na podobnym poziomie i brak segregacji uczni\u00f3w. To jest warto\u015b\u0107 fi\u0144skiej edukacji, nadal uwa\u017cam, \u017ce ta najwi\u0119ksza. Szko\u0142a ma dawa\u0107 ka\u017cdemu podobne szanse. Oboj\u0119tnie, z jakiej pochodzi rodziny \u2013 zamo\u017cnej czy nie, wykszta\u0142conej\u00a0czy nie. W Finlandii nie chcemy kilku najlepszych szk\u00f3\u0142\u00a0i reszty jako takich. Chcemy, \u017ceby wszystkie nasze szko\u0142y by\u0142y na dobrym poziomie. Je\u015bli to si\u0119 za\u0142amie, za\u0142amie si\u0119 nasza edukacja, strac\u0105 obywatele \u2013 dla nas by\u0142by to powa\u017cny problem. To w\u0142a\u015bnie r\u00f3wno\u015b\u0107\u00a0w dost\u0119pie do edukacji tej samej jako\u015bci jest fundamentem fi\u0144skiej szko\u0142y.<\/p>\n<h5>Jednak spo\u0142ecze\u0144stwo si\u0119 zmienia. Nawet r\u00f3wno\u015bciowi fi\u0144scy rodzice podst\u0119pem przenosz\u0105 dzieci ze szk\u00f3\u0142 rejonowych, np. fikcyjnie je przemeldowuj\u0105. Zw\u0142aszcza z tych szk\u00f3\u0142, gdzie ich dzieci uczy\u0142y si\u0119 z dzie\u0107mi imigrant\u00f3w.<\/h5>\n<p>To niestety zauwa\u017calny trend, ale chc\u0119 podkre\u015bli\u0107, \u017ce nadal niszowy. Z tego powodu zapisali\u015bmy w nowej podstawie programowej nowe zadanie: utrzymanie na r\u00f3wnym poziomie szk\u00f3\u0142 w \u015brodowisku multikulturowym i nieheterogenicznym. To dla nas wielkie wyzwanie\u00a0i nowo\u015b\u0107 \u2013 nie znali\u015bmy dot\u0105d tego problemu, musimy go oswoi\u0107 i znale\u017a\u0107 jakie\u015b rozwi\u0105zania. Miasto Helsinki na przyk\u0142ad dodatkowo dofinansowuje te szko\u0142y, w kt\u00f3rych spad\u0142 poziom i gdzie rodzice zwracaj\u0105 na to uwag\u0119.<\/p>\n<h5>To dzia\u0142a?<\/h5>\n<p>Dzia\u0142a, efekty s\u0105 monitorowane i wychodzi na to, \u017ce sytuacja w tych szko\u0142ach si\u0119 poprawia.<\/p>\n<h5>W niekt\u00f3rych stanach USA, zdaje si\u0119, s\u0142absze szko\u0142y s\u0105 \u00adkarane finansowo.<\/h5>\n<p>W USA lokalne samorz\u0105dy w zamo\u017cnych okr\u0119gach, gdzie docenia si\u0119 warto\u015b\u0107 dobrej edukacji, dok\u0142adaj\u0105 do swoich szk\u00f3\u0142, nie przejmuj\u0105c si\u0119 s\u0105siadami. To pog\u0142\u0119bia nier\u00f3wno\u015bci i nie sprzyja budowaniu odpowiedzialnego i wsp\u00f3\u0142pracuj\u0105cego spo\u0142ecze\u0144stwa. Do tego obowi\u0105zuje model wynagradzania nauczycieli w zale\u017cno\u015bci od osi\u0105gni\u0119\u0107 ich uczni\u00f3w. Ci, kt\u00f3rych uczniowie maj\u0105 kiepskie wyniki, mog\u0105 si\u0119 nawet liczy\u0107 z tym, \u017ce strac\u0105 prac\u0119. Dla mnie to nie do poj\u0119cia. W og\u00f3le nie rozumiem, jak mo\u017cna spokojnie pracowa\u0107 w tak niesprawiedliwym\u00a0i opresyjnym systemie, to musi by\u0107 jaki\u015b koszmar. No\u00a0i mamy gotowy system pog\u0142\u0119biaj\u0105cy r\u00f3\u017cnice spo\u0142eczne.<\/p>\n<h5>W Polsce od lat mamy do czynienia z segregacj\u0105\u00a0w szko\u0142ach.\u00a0Co tracimy?<\/h5>\n<p>Wyniki bada\u0144 PISA pokazuj\u0105, \u017ce w krajach, gdzie segregacja nie wyst\u0119puje albo r\u00f3\u017cnice mi\u0119dzy szko\u0142ami s\u0105 ma\u0142e, wyniki uczni\u00f3w s\u0105 wy\u017csze. To dow\u00f3d, \u017ce warto si\u0119 przy tym upiera\u0107. To jest zreszt\u0105 sta\u0142y element dyskusji pomi\u0119dzy fi\u0144skimi ekspertami a edukatorami z USA. Tam szko\u0142y s\u0105 ca\u0142kowicie zale\u017cne od wolnego rynku, a edukacja daleka od r\u00f3wno\u015bciowego podej\u015bcia. Znowu wyniki PISA potwierdzaj\u0105, \u017ce tam, gdzie\u00a0w edukacji wzrasta rola prywatnego sektora, wyniki uczni\u00f3w id\u0105 w d\u00f3\u0142. Tak si\u0119 sta\u0142o w Szwecji, jak tylko dopuszczono tam prywatne szkolnictwo. W Polsce wolny rynek w edukacji by\u0142 aktem historycznym \u2013 ni\u00f3s\u0142 wam wolno\u015b\u0107 po latach zindoktrynowanej szko\u0142y pod hegemoni\u0105 radzieck\u0105. Chocia\u017c np. Estonia w podobnej sytuacji ograniczy\u0142a prywatne szkolnictwo, a teraz\u00a0w PISA zajmuje czo\u0142owe pozycje.<\/p>\n<h5>Nowe zjawisko w fi\u0144skiej szkole to niezadowolenie nauczycieli. G\u0142o\u015bno narzekaj\u0105 na tzw. edukacj\u0119 w\u0142\u0105czaj\u0105c\u0105. Wed\u0142ug nauczycieli integracja uczni\u00f3w\u00a0ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi\u00a0w powszechnych klasach ma \u017ar\u00f3d\u0142o g\u0142\u00f3wnie\u00a0w oszcz\u0119dno\u015bciach i dzia\u0142a na szkod\u0119 uczni\u00f3w.<\/h5>\n<p>Edukacja w\u0142\u0105czaj\u0105ca to dla nas wa\u017cny kierunek\u00a0z pobudek zupe\u0142nie innych ni\u017c ekonomiczne. Chodzi\u00a0po prostu<br \/> o przestrzeganie praw cz\u0142owieka, nie mo\u017cemy si\u0119 z tego wycofa\u0107. Problem rzeczywi\u015bcie jest tam, gdzie samorz\u0105dy zauwa\u017cy\u0142y przy tej okazji pole do oszcz\u0119dno\u015bci i nie daj\u0105 nauczycielom dodatkowego wsparcia do pracy w takich klasach. To si\u0119 nie powinno zdarzy\u0107, a jednak \u2013 spowolnienie gospodarki odbija si\u0119 r\u00f3wnie\u017c na naszej edukacji. \u00adNa wsparcie edukacji w\u0142\u0105czaj\u0105cej \u00adrz\u0105d przeznaczy\u0142 pieni\u0105dze, ale wido\u00adcz\u00adnie nie\u00a0w takim wymiarze, w jakim by to by\u0142o konieczne.<\/p>\n<h5>Tradycyjnie w Finlandii tworzono odr\u0119bne klasy dla uczni\u00f3w s\u0142abszych i ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi, uwa\u017cali\u015bcie to dot\u0105d za rodzaj indywidualizacji nauczania. Uczniowie mogli si\u0119 uczy\u0107 we w\u0142asnym tempie i \u201enie przeszkadza\u0107\u201d na lekcjach innym.<\/h5>\n<p>Wcze\u015bniej uczni\u00f3w dzielili\u015bmy, teraz stawiamy na integracj\u0119. Uwa\u017cam, \u017ce to ze wszech miar dobry kierunek. Mo\u017ce realizacja tego celu nie jest jeszcze odpowiednia i dlatego nauczyciele maj\u0105 z tym problem. To jednak nie zmieni kierunku naszego post\u0119powania, jak s\u0105dz\u0119.<\/p>\n<h5>Z drugiej strony w szko\u0142ach dodatkowo zatrudniacie nauczycieli od \u201edobrego samopoczucia\u201d. Graj\u0105\u00a0z uczniami w gry, robi\u0105 teatr, dramy, ucz\u0105 dialogu\u00a0i tolerancji. O co chodzi? W czym problem?<\/h5>\n<p>W naszych szko\u0142ach \u015brednich. Tam dopada naszych uczni\u00f3w ostra konkurencja. Musz\u0105 naprawd\u0119 ci\u0119\u017cko pracowa\u0107, je\u015bli chc\u0105 si\u0119 dosta\u0107 na bezp\u0142atne studia, na kt\u00f3rych jest ma\u0142o miejsc. To jest s\u0142aba strona naszej edukacji. Wcze\u015bniejsze etapy szkolne s\u0105 dla dzieci przyjazne i wolne od stresu \u2013 nie ma nacisku, nie ma test\u00f3w, nie ma konkurencji. W liceach sytuacja zmienia si\u0119 radykalnie, presja gwa\u0142townie wzrasta. Stres, frustracja, wypalenie \u2013 to obserwujemy w szko\u0142ach \u015brednich. Zw\u0142aszcza u dziewcz\u0105t, bo one s\u0105 bardziej ambitne. Dlatego do nowych podstaw programowych wpisali\u015bmy cel, jakim jest dba\u0142o\u015b\u0107 o dobrostan uczni\u00f3w. Prawd\u0119 m\u00f3wi\u0105c, nie wiedzia\u0142em, \u017ce jaki\u015b samorz\u0105d ju\u017c zatrudnia nauczycieli, kt\u00f3rzy maj\u0105 w tym pomaga\u0107. Sam jestem ciekaw, co z tego wyjdzie.<\/p>\n<h5>Powiedzia\u0142 Pan w jednym z wywiad\u00f3w, \u017ce fi\u0144ska edukacja jest dobra nie dlatego, \u017ce jest nowoczesna, ale w\u0142a\u015bnie dlatego, \u017ce jest tradycyjna. Po co wi\u0119c wprowadzacie jakiekolwiek zmiany<\/h5>\n<p>Bo \u015bwiat si\u0119 zmienia, ludzie potrzebuj\u0105 nowych kompetencji, \u017ceby si\u0119 w nim odnale\u017a\u0107. Bo nasi uczniowie nie s\u0105 ju\u017c tacy sami jak przed 20 laty. Na przyk\u0142ad traci wp\u0142ywy w spo\u0142ecze\u0144stwie religia protestancka, kt\u00f3rej praktykowanie rzutowa\u0142o na podej\u015bcie do nauki \u2013 gdzie wiedza by\u0142a warto\u015bci\u0105 sam\u0105 w sobie, szanowa\u0142o si\u0119 starszych, do nauczycieli czu\u0142o respekt. Dzisiejsza kultura jest inna i my musimy si\u0119 w niej odnale\u017a\u0107.\u00a0Podobno jest coraz mniej ch\u0119tnych do zawodu nauczyciela w Finlandii? Dotychczas by\u0142 on bardzo atrakcyjny i trudno by\u0142o o miejsce na studiach nauczycielskich. Troch\u0119 si\u0119 to zmieni\u0142o, to prawda. Pensja fi\u0144skich nauczycieli oscyluje wok\u00f3\u0142 \u015bredniej krajowej, co przesta\u0142o nauczycielom wystarcza\u0107, zw\u0142aszcza \u017ce wiele bran\u017c zacz\u0119\u0142o t\u0119 \u015bredni\u0105 przekracza\u0107. Dodatkowo dzia\u0142a nowy system rekrutacji na studia, bardziej scentralizowany, a tak\u017ce s\u0105 utrudnienia\u00a0w przypadku ewentualnej zmiany kierunku studi\u00f3w.\u00a0Rz\u0105d postanowi\u0142 ograniczy\u0107 przep\u0142yw student\u00f3w pomi\u0119dzy kierunkami po to, aby nie przed\u0142u\u017cali studiowania, w ko\u0144cu na to id\u0105 nasze podatki. St\u0105d nieco spad\u0142a liczba ch\u0119tnych do zawod\u00f3w nauczycielskich, nadal jednak s\u0105 to kierunki oblegane.<\/p>\n<h5>Czego najbardziej obawiaj\u0105 si\u0119 studenci tych kierunk\u00f3w nauczycielskich przed podj\u0119ciem pracy?<\/h5>\n<p>A, tu mnie pani ma! Rzeczywi\u015bcie jednym z pyta\u0144, kt\u00f3re s\u0142ysz\u0119 najcz\u0119\u015bciej, jest to o edukacj\u0119 w\u0142\u0105czaj\u0105c\u0105. Studenci obawiaj\u0105 si\u0119, czy b\u0119d\u0105 potrafili uczy\u0107 w zr\u00f3\u017cnicowanej klasie \u2013 z uczniami o umiej\u0119tno\u015bciach na bardzo r\u00f3\u017cnym poziomie. To im si\u0119 wydaje trudne, dot\u0105d tak w fi\u0144skiej szkole nie by\u0142o. Drug\u0105 kwesti\u0105, kt\u00f3ra sp\u0119dza sen z powiek naszym studentom, jest aktywizacja uczni\u00f3w \u2013 nie znaj\u0105 jeszcze metod prowadzenia lekcji w taki spos\u00f3b, czuj\u0105 si\u0119 z tym niepewnie. Jak ju\u017c m\u00f3wi\u0142em, dot\u0105d kszta\u0142cili\u015bmy nauczycieli do innych zada\u0144 i innych metod pracy. Musi min\u0105\u0107 troch\u0119 czasu, zanim si\u0119 przestawi\u0105 na bardziej aktywne formy pracy, a my im musimy da\u0107 czas na przystosowanie si\u0119 do tych zmian. Nikt nikogo nie b\u0119dzie tu pop\u0119dza\u0142.<\/p>\n<h5>M\u00f3wi Pan w wywiadach, \u017ce dobr\u0105 edukacj\u0119 zabijaj\u0105 po\u015bpieszne reformy wprowadzane przez polityk\u00f3w. Jak Finlandia si\u0119 temu opiera?<\/h5>\n<p>To wynika z naszego systemu politycznego \u2013 \u017caden rz\u0105d nie ma na tyle bezwzgl\u0119dnej wi\u0119kszo\u015bci, \u017ceby m\u00f3g\u0142 si\u0119 nie liczy\u0107 z opozycj\u0105. Mamy cztery du\u017ce partie i one musz\u0105 si\u0119 porozumiewa\u0107 i ze sob\u0105 wsp\u00f3\u0142pracowa\u0107.\u00a0W krajach,<br \/> w kt\u00f3rych istnieje system dwupartyjny, np.\u00a0w Wielkiej Brytanii, wsp\u00f3\u0142praca zawsze b\u0119dzie trudna\u00a0i ka\u017cdy nast\u0119pny rz\u0105d b\u0119dzie \u00adpr\u00f3bowa\u0142 zmieni\u0107 decyzje poprzedniego, usi\u0142uj\u0105c udowodni\u0107, \u017ce tamten pope\u0142nia\u0142 b\u0142\u0119dy. Wsp\u00f3\u0142czuj\u0119 takiej polityki. Politycy fi\u0144scy szcz\u0119\u015bliwie od lat nie zmieniaj\u0105 kierunku rozwoju edukacji i nie robi\u0105 sobie na tym polu na z\u0142o\u015b\u0107, bo w nast\u0119pnej kadencji to by si\u0119 na nich zem\u015bci\u0142o.\u00a0Monitoruj\u0119 sprawy edukacji na przestrzeni kilkudziesi\u0119ciu lat, obserwowa\u0142em ju\u017c r\u00f3\u017cne rz\u0105dy \u2013 rzeczywi\u015bcie od lat 70. nie by\u0142o tak, \u017ceby kt\u00f3ry\u015b chcia\u0142 koniecznie podwa\u017cy\u0107 w ca\u0142o\u015bci kierunek nadany przez poprzednik\u00f3w czy to z lewej, czy z prawej strony politycznej. Na \u015bwiecie jednak tak si\u0119 dzieje. Obserwowa\u0142em polityk\u0119 edukacyjn\u0105 w jednym z pa\u0144stw Ameryki Po\u0142udniowej, dla mnie szokuj\u0105co niestabiln\u0105: jeden rz\u0105d wspiera\u0142 zmiany, drugi je odkr\u0119ci\u0142 w kompletnie innym kierunku, trzeci z kolei nakaza\u0142 powr\u00f3t do stanu sprzed dw\u00f3ch kadencji. To nieodpowiedzialne i niszcz\u0105ce zachowania.\u00a0W Finlandii na razie mamy zgod\u0119 w jednej kwestii: ka\u017cda zmiana w edukacji musi by\u0107 powolna i spokojna, \u017cadnych gwa\u0142townych ruch\u00f3w i zwrot\u00f3w o 180 stopni. Poprzedni minister by\u0142 z partii konserwatywnej, obecny jest z bardzo lewicowej, a w edukacji pozosta\u0142 ten sam kierunek.<\/p>\n<p><strong><em>prof. Jari Lavonen<\/em><\/strong><br \/> <em>Wyk\u0142ada metodyk\u0119 nauczania fizyki i chemii na Uniwersytecie Helsi\u0144skim, kieruje Krajowym Forum Kszta\u0142cenia Nauczycieli w Finlandii, jest profesorem wizytuj\u0105cym University of Michigan i University of Johannesburg. Bada edukacj\u0119 od ponad\u00a030 lat, zajmuj\u0105c si\u0119 g\u0142\u00f3wnie metodyk\u0105 nauczania przedmiot\u00f3w \u015bcis\u0142ych, zmianami w podstawach programowych, szkoleniem nauczycieli oraz wykorzystaniem nowych technologii w nauczaniu. Bra\u0142 r\u00f3wnie\u017c udzia\u0142 w pracach nad zmianami w kszta\u0142ceniu nauczycieli w Norwegii, Peru i Republice Po\u0142udniowej Afryki.<\/em><\/p>\n<p><strong><br \/> Aleksandra Pezda &#8211; Przekr\u00f3j 06.12.2019<\/strong><\/p>\n<p>[\/et_pb_text][\/et_pb_column][\/et_pb_row][\/et_pb_section][et_pb_section fb_built=&#8221;1&#8243; _builder_version=&#8221;3.26.3&#8243; background_color=&#8221;#d6d6d6&#8243; min_height=&#8221;46px&#8221; custom_margin=&#8221;2px|||||&#8221; custom_padding=&#8221;50px||39px|||&#8221;][\/et_pb_section]<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>[et_pb_section fb_built=&#8221;1&#8243; _builder_version=&#8221;3.26.3&#8243; background_color=&#8221;#d6d6d6&#8243; custom_margin=&#8221;-13px||-93px|||&#8221; custom_padding=&#8221;45px||85px||false|false&#8221; top_divider_color=&#8221;#DDDDDD&#8221;][et_pb_row column_structure=&#8221;1_4,3_4&#8243; custom_padding=&#8221;0px||25px|||&#8221; _builder_version=&#8221;3.26.3&#8243; min_height=&#8221;104px&#8221; custom_margin=&#8221;|auto|13px|auto||&#8221;][et_pb_column type=&#8221;1_4&#8243; _builder_version=&#8221;3.26.3&#8243;][et_pb_image src=&#8221;https:\/\/dlaoswiaty.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/09\/jari_lavonen_01.jpg&#8221; _builder_version=&#8221;3.26.3&#8243;][\/et_pb_image][et_pb_text _builder_version=&#8221;3.26.3&#8243; custom_margin=&#8221;-25px|||||&#8221;] prof.\u00a0Jari Lavonen [\/et_pb_text][\/et_pb_column][et_pb_column type=&#8221;3_4&#8243; _builder_version=&#8221;3.26.3&#8243;][et_pb_text _builder_version=&#8221;3.26.3&#8243; min_height=&#8221;16px&#8221; custom_padding=&#8221;||1px|||&#8221;] R\u00f3wno\u015b\u0107, wolno\u015b\u0107, integracja [\/et_pb_text][et_pb_text _builder_version=&#8221;3.26.3&#8243; custom_margin=&#8221;-22px|||||&#8221; custom_padding=&#8221;||22px|||&#8221;] Tajemnica fi\u0144skiego \u201ecudu edukacyjnego\u201d? R\u00f3wne szanse dla wszystkich uczni\u00f3w: oboj\u0119tnie, z jakiej pochodz\u0105 rodziny \u2013 zamo\u017cnej czy nie, wykszta\u0142conej czy nie. [\/et_pb_text][et_pb_text [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"_et_pb_use_builder":"on","_et_pb_old_content":"","footnotes":""},"class_list":["post-661","page","type-page","status-publish","hentry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/dlaoswiaty.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/661"}],"collection":[{"href":"https:\/\/dlaoswiaty.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/dlaoswiaty.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/dlaoswiaty.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/dlaoswiaty.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=661"}],"version-history":[{"count":46,"href":"https:\/\/dlaoswiaty.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/661\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1161,"href":"https:\/\/dlaoswiaty.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/661\/revisions\/1161"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/dlaoswiaty.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=661"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}